Kalendarium
terminarz dnia 24.09.2026
„Demokr@cja, Cyfryzacja procesów demokratycznych”
„Demokr@cja, Cyfryzacja procesów demokratycznych” organizowane przez Fundacje Europejskich Inicjatyw
Umysły bez Granic
Stworzenie bezpiecznej i zrozumiałej przestrzeni w środowisku szkolnym dla młodzieży neuroatypowej to główny cel projektu edukacyjnego "Umysły bez Granic 2.0" zainicjowanego przez Fundację Europejskich Inicjatyw na Śląsku.
Głównymi odbiorcami są uczniowie szkół podstawowych i ponadpodstawowych z Bytomia. Szczególna uwaga kierowana jest do osób będących w spektrum autyzmu, z ADHD, afazją, dyslekcją. W ramach projektu przeprowadzony zostanie kurs online oraz pakiet lekcji - tak by lepiej zrozumieć rówieśników i podopiecznych.
Honorowy patronat nad wydarzeniem objął Prezydent Bytomia Mariusz Wołosz.
Kafel z mojego regionu
Każdy region ma swój rytm, kolor i szczegół, które tworzą jego niepowtarzalny charakter. Dla jednych to znajomy krajobraz, dla innych budynek, symbol albo miejsce, do którego wraca się myślami. Z tego założenia wychodzą organizatorzy konkursu "Kafel mojego regionu", czyli Warsztat Terapii Zajęciowej. Prace pozwolą zobaczyć jurorom Polskę z wielu perspektyw przez osobiste historie uczestników.
Konkurs adresowany jest do uczestników Warsztatów Terapii Zajęciowej, Domów Pomocy Społecznej i Środowiskowych Domów Samopomocy oraz innych placówek działających na rzecz osób z niepełnosprawnościami.
Prace należy przesłać do 15 lipca lub dostarczyć do siedziby WTZ przy ul. Powstańców Śl. 17.
Honorowy patronat nad wydarzeniem objął Prezydent Bytomia Mariusz Wołosz.
Motyle. Między pięknem natury a nauką - wystawa w Muzeum Górnośląskim
Motyle najmniejsze i największe, dzienne i nocne, te które nie są ani samcem ani samicą, gąsienica motyla budująca koszyk, którego nie opuszcza przez całe życie, motyl, nie potrzebujący w ogóle pożywienia, gąsienica motylego owada udająca mrówkę, czy przeziernik osowiec, który upodobnił się do… szerszenia. Nowa wystawa Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu pt. „Motyle. Między pięknem natury a nauką” przenosi zwiedzających w fascynujący świat owadów i ich niezwykłego, lecz krótkiego życia. W niedzielę 5 lipca o godzinie 13.00 odbędzie się pierwsze oprowadzanie kuratorskie po ekspozycji. Adam Larysz – kurator wystawy podczas oprowadzania opowie m.in. o efekcie mimikry u motyli. Dla dzieci przygotowano karty pracy, dzięki którym można poznawać poszczególne gatunki tych owadów.
Warto dodać, że już od piątku 3 lipca Muzeum Górnośląskie w Bytomiu zaprasza na ekspozycję, pełną kolorowych, latających skrzydlatych stworzeń. Motyle od zawsze fascynowały ludzkość. Ich ulotność, płochość i piękno intrygowało piewców przyrody i naukowców. Dla artystów stały się symbolem piękna, przemiany i ulotności życia, dla entomologów dziedziną naukową, która nieustannie się rozwija.
Wystawa będzie dostępna do 18 października w budynku Muzeum Górnośląskiego przy ul. Wojciecha Korfantego 34.
Wykształcą nowych przewodników terenowych
Od 1 września do 31 grudnia potrwa akcja SPLOT Naszych Tradycji. Co się po nią kryje? Fundacja Wspólnota Wielopokoleniowa organizuje na terenie 3 miast: Bytomia, Zabrza oraz Chorzowa projekt, po ukończeniu którego uczestnicy otrzymają kompetencje Młodzieżowego Przewodnika Terenowego. Zweryfikują je podczas samodzielnej organizacji wydarzeń i oprowadzań po zaprojektowanych trasach kulturowych.
Honorowy patronat nad wydarzeniem objął Prezydent Bytomia Mariusz Wołosz.
Wernisaż na Knajfeldzie
Albański i polski pejzaż - ten pierwszy jest gwałtowny, ten drugi - powolny. Jeden mówi językiem sztormu, drugi - śniegu. Ale oba mówią o tym samym - o przemijaniu, o człowieku, który zostawia po sobie ślad, i o naturze - która ten ślad przechowuje, zaciera, a czasem niespodziewanie - oddaje. O tych wartości poprzez sztukę malarstwa przypomni wystawa prac Kazimierza Frączka "Dwa żywioły - jedna pamięć". Wernisaż wystawy odbędzie się 19 września w Galerii Parafialnej przy ul. M.C. Skłodowskiej w Bytomiu.
Wystawę będzie można oglądać 19, 20, 26 i 27 września oraz 3 i 4 października.
Honorowy patronat nad wydarzeniem objął Prezydent Bytomia Mariusz Wołosz.
Bajtle w świecie ślonskiej godki
„Bajtle w świecie ślōnskiej godki” to projekt Miejskiej Biblioteki Publicznej skierowany do uczniów bytomskich szkół podstawowych i dotyczy zachowania gwary śląskiej oraz utrwalania historii i tradycji Górnego Śląska.
Jesienny cykl wydarzeń obejmuje warsztaty językowe, spotkania edukacyjne oraz warsztaty artystyczne, które w ciekawy sposób podniosą kompetencje językowe uczestników, przybliżą im historię i kulturę Górnego Śląska, a także poszerzą wiedzę o regionie.
Podczas warsztatów i spotkań dzieci: zapoznają się ze śląskimi zwrotami gwarowymi, zdobędą cenne informacje o historii i obyczajach na Górnym Śląsku, zaprojektują ilustracje do gry karcianej 2 w 1 „Ślōnski Piotruś”-„Memory”.
Projekt rozpoczną warsztaty językowe z Izoldą Czmok-Nowak i Tomaszem Nowakiem. Spotkanie odbędzie się 23 września o godz. 10 i 12.
Uczestnicy spotkają się także z Waldemarem Cichoniem - autorem literatury dla dzieci, Markiem Szołtyskiem - dziennikarzem i historykiem oraz Elizą Flaszewską z Fundacji "Jest takie miejsce" podczas warsztatów artystycznych.
Cykl wydarzeń w bibliotece zwieńczy wernisaż wystawy prac uczestników warsztatów artystycznych, który zaplanowano na 5 listopada.
Honorowy patronat nad wydarzeniem objął Prezydent Bytomia Mariusz Wołosz.
Bajtle w świecie ślōnskiej godki
Warsztaty artystyczne z Elizą Flaszewską z Fundacji ,,Jest Takie Miejsce” – Tworzenie przez dzieci ilustracji do słów w języku śląskim i ich polskich odpowiedników w różnych technikach malarskich i rysunkowych .
Projekt dofinansowany ze środków budżetu państwa przyznanych przez Ministra Edukacji w ramach programu Kompas Młodego Obywatela.
BAŚKA tworzy: „Słoik mocy” – uczestniczki zapisują strategie radzenia sobie ze stresem
24.09
czwartek
17.30
BAŚKA tworzy: „Słoik mocy” – uczestniczki zapisują strategie radzenia sobie ze stresem
Warsztat oparty na wspólnym tworzeniu „słoika mocy” – zbioru prostych i skutecznych sposobów radzenia sobie ze stresem, napięciem i trudnymi emocjami. Podczas spotkania uczestniczki będą miały okazję zastanowić się nad tym, co pomaga im odzyskać równowagę i poczucie spokoju w codziennym życiu. Każda z uczestniczek zapisze swoje sprawdzone strategie, inspiracje lub drobne działania wspierające dobrostan psychiczny. Efektem będzie wspólna baza pomysłów, do której można wracać w trudniejszych momentach jako źródła wsparcia, motywacji i kobiecej siły.
Prowadzenie: Hanna Czempiel
Czas trwania: 90 min | Miejsce: Biuro Promocji Bytomia, Rynek 7 | Bilety: 10 zł.
* Informujemy, że wydarzenia organizowane w Biurze Promocji Miasta odbywają się na piętrze, bez dostępu do windy, co może stanowić utrudnienie dla osób z ograniczoną mobilnością
Król Roger

Kierownictwo muzyczne: Piotr Mazurek
Oprawa plastyczna i inscenizacyjna: Lech Majewski
Współpraca kostiumograficzna: Dorota Lis
Współpraca plastyczna: Ewa Kochańska
Projekcje: Jan Tomicki
Reżyseria świateł: Adam Kolarcik
Kierownik Chóru: Krystyna Krzyżanowska-Łoboda
Przygotowanie Chóru Dziecięcego: Natalia Gałązka
Asystent dyrygenta: Krystian Wołczański
Korepetytorzy Solistów: Larisa Czaban, Michał Goławski, Roman Marchenko
Wykonania odbywają się z materiałów i za zgodą Universal Edition A. G.
Wydarzenia
Miejsce: Sanok, Sanocki Dom Kultury
Dodatkowe informacje: 35. Festiwal im. Adama Didura
Przez sto lat „Król Roger” pozostaje jednym z najważniejszych osiągnięć polskiej muzyki scenicznej i należy do najważniejszych dzieł operowych pierwszej połowy XX wieku.
Prapremiera odbyła się w czerwcu 1926 roku w Teatrze Wielkim w Warszawie. Od tamtej chwili opera gościła na scenach całego świata, każdorazowo prowokując nowe interpretacje i pytania.
Dzieło wyrosło z głębokiej fascynacji Szymanowskiego kulturą śródziemnomorską – szczególnie Sycylią, antykiem greckim i cywilizacją arabską. Wyprawa na południe Europy stała się dla niego nie tylko podróżą geograficzną, lecz przede wszystkim duchową.
Szymanowski celowo zredukował dramaturgię do minimum, bo to nie fabuła jest tu nośnikiem znaczeń, lecz dźwięk. Muzyka Szymanowskiego z mistrzowską precyzją odwzorowuje stany emocjonalne bohaterów.
„Król Roger” to dzieło, które jest niejednoznaczne gatunkowo. Łączy w sobie cechy opery, oratorium i misterium, tworząc unikalną, wielowarstwową formę sceniczną. To historia o głębokim wymiarze psychologicznym, w której bohater konfrontuje się z własną naturą, dążąc do odnalezienia sensu i duchowej pełni. Szymanowski prowadzi słuchacza w stronę refleksji nad absolutem, tworząc sugestywną, niemal mistyczną opowieść o człowieku budującym siebie na nowo.
***
Pomysł na Króla Rogera narodził się w czerwcu 1918 roku w Elizawietgradzie na Ukrainie, gdzie Karol Szymanowski przebywał z rodziną, odcięty przez wojnę. To właśnie tam, podczas spotkań z młodym poetą Jarosławem Iwaszkiewiczem, zrodziła się koncepcja opery osadzonej w XII-wiecznej Sycylii. Inspiracje były głęboko zakorzenione w doświadczeniach kompozytora. Szymanowski wielokrotnie podróżował po basenie Morza Śródziemnego – odwiedzał Sycylię, Algierię, Tunezję. Fascynowała go wielokulturowość normańskiej Sycylii, arabska muzyka, greckie ruiny, bizantyjska mozaika.
Pierwsze szkice libretta Iwaszkiewicz przesłał Szymanowskiemu w czerwcu 1918 roku. Kompozytor swoją wizję przedstawił mu kilka miesięcy później. Proces twórczy okazał się jednak wyjątkowo złożony: libretto przechodziło liczne przeróbki, a obaj autorzy stopniowo oddalali się od pierwotnej koncepcji. Sam Iwaszkiewicz przyznał z perspektywy czasu, że tekst był wielokrotnie przerabiany – stając się coraz bardziej poetycki kosztem dramaturgicznej konkretności. Szymanowski gruntownie przerobił akt trzeci wbrew opinii Iwaszkiewicza, a następnie przeredagował dwa pierwsze. Kompozycję muzyki ukończył około 1924 roku, więc od pierwszego pomysłu do zamknięcia partytury minęło niemal sześć lat. Efekt tych zmagań jest paradoksalny: opera pozbawiona klasycznej dramaturgii, w której muzyka w całości przejmuje rolę narracyjną.
Każdy z trzech aktów jest oparty na muzyce innej cywilizacji: Bizancjum, arabsko-indyjskiego Orientu i grecko-rzymskiej starożytności, przez co każdy akt brzmi jak odrębny świat.
Akt I otwierają chóry stylizowane na prawosławną liturgię. Surowe, powolne, hieratyczne – muzyczny obraz starego porządku, który wkrótce zacznie się kruszyć. W tę przestrzeń wkracza Pasterz – i zaburza obecny tam porządek.
Akt II to pełny rozkwit orientalnych brzmień. Szymanowski był zafascynowany sztuką Wschodu, której elementy odnalazł na Sycylii i włączył do „Króla Rogera” – szczególnie widoczne w orientalnym stylu arii Roksany. Melizmaty smyczków, arabskie skale, zmysłowe arabeski harfy. Szymanowski stworzył muzykę o olśniewającym wyrafinowaniu, ozdobioną bogatą orkiestracją, pełną orientalnego kolorytu. Kulminacją aktu jest dionizyjski taniec, który staje się coraz bardziej frenetyczny w miarę jak tłum dołącza do Pasterza.
Akt III przynosi radykalną zmianę. Muzyka zostaje oczyszczona ze wszystkich ozdób. W finale mamy jasne, wznoszące się brzmienie, bez ozdobników, co podkreśla kontrast z orientalną ekstazą aktu drugiego.
Szymanowski stworzył w tej operze unikalny język muzyczny, dzięki oryginalnej syntezie wpływów muzycznych i filozoficznych, co jest jednym z powodów, dla których dzieło zbliżyło przeżywa obecnie swój renesans na jest wystawiane na największych scenach operowych świata.
***
Za oprawę plastyczną i inscenizacyjną odpowiedzialny jest Lech Majewski - wybitny polsko-amerykański reżyser filmowy i teatralny, pisarz, poeta, malarz i scenarzysta, wielokrotnie nagradzany przez międzynarodowe gremia za swą twórczość.
Jako „Król Roger” wystąpił Andrzej Dobber – wybitny solista, który tę rolę wykonywał w teatrach operowych w całej Europie. Partię Roksany kreowała Ruslana Koval, znana z wcześniejszych występów w tej roli m.in. w Teatrze Wielkim - Operze Narodowej. W tej roli usłyszeliśmy również Gabrielę Legun.
W roli Pasterza - Łukasz Załęski oraz Andrzej Lampert, nagrodzony za kreację tej postaci w wiedeńskiej inscenizacji prestiżową Austriacką Teatralną Nagrodą Muzyczną (Musiktheaterpreis) w 2020 roku.
Obsada:
Król Roger: Andrzej Dobber / Stanisław Kuflyuk / Łukasz Klimczak
Roksana: Gabriela Legun / Ruslana Koval
Edrisi: Michał Ryguła / Tomasz Tracz
Pasterz: Andrzej Lampert / Łukasz Załęski
Archiereios: Tomasz Theil / Zbigniew Wunsch
Dyakonissa: Anna Borucka
Soliści, Chór, Chór Dziecięcy i Orkiestra pod kierownictwem Piotra Mazurka.
Wykonania odbywają się z materiałów i za zgodą Universal Edition A. G.
UWAGA: Chór podczas koncertu będzie znajdował się na II balkonie. Osoby zajmujące miejsca w bezpośrednim sąsiedztwie powinny mieć świadomość, że w tej strefie wykorzystywane będą wzmocnione efekty świetlne oraz wokalne, co może wpływać na intensywność odbioru wydarzenia i poziom głośności w najbliższym otoczeniu.
Obsada
Soliści, Orkiestra, Chór Opery Śląskiej i Chór Dziecięcy Sanockiego Domu Kultury pod dyrekcją Piotra Mazurka
KRÓL ROGER
Stanislav Kuflyuk
ROKSANA
Julia Pruszak
PASTERZ
Łukasz Załęski
EDRISI
Michał Ryguła
ARCHIEREIOS
Tomasz Theil
DYAKONISSA
Anna Borucka
Turniej z Orlika na Stadion U-14
Turniej z Orlika na Stadion U-14