Odkryli dawne ośrodki wydobycia galeny, dolomitu i żelaza

Pogranicze Bytomia i Tarnowskich Gór to jeden z najpiękniejszych obszarów przyrodniczych na Śląsku. Ogromny wpływ na jego ukształtowanie miał człowiek, a to za sprawą wydobywanej tutaj rudy galeny, dolomitu oraz żelaza. Podczas sobotniego /6 czerwca/ spaceru z bytomskim historykiem Tomaszem Saneckim, miłośnicy pieszych wędrówek odkryli m.in. dawny kamieniołom „Blachówka” i kamień graniczny pola górniczego „Veronagrube” w Bytomiu – Suchej Górze, a także Hałdę Popłuczkową w Tarnowskich Górach, gdzie dawniej składowano odpady z płuczki rud ołowiu, srebra i cynku.

- Górny Śląsk to nie tylko węgiel kamienny. W Suchej Górze i na pograniczu Bytomia i Tarnowskich Gór wydobywano galenę, czyli rudę ołowiu z domieszką srebra, żelazo oraz dolomit, który eksploatowano jeszcze pod koniec XX wieku – mówi bytomski historyk Tomasz Sanecki. – Dawne wyrobiska dolomitu, kopalni galeny oraz srebra zagospodarowane zostały przez przyrodę i znajdują się pod ochroną. Ich zwiedzanie jest możliwe tylko po ściśle wyznaczonych szlakach pieszych i rowerowych – podkreśla Tomasz Sanecki.

Sucha Góra urzeka swoim pięknem

Wędrując w sobotę po dawnych wyrobiskach dolomitu i kopalni galeny uczestnicy spaceru zobaczyli w Suchej Górze nie tylko kamień graniczny pola górniczego „Veronagrube” pochodzący z 1862 roku, ale również odwiedzili jedyny w Bytomiu rezerwat „Segiet”, w którym rośnie ponad 100 gatunków roślin, w tym wiekowe buki liczące ponad 150 lat. Warto wspomnieć, że część trasy po rezerwacie „Segiet” uczestnicy spaceru odbyli odcinkiem Via Regia - Drogą św. Jakuba, czyli jednym z najbardziej znanych szlaków pielgrzymkowych na świecie. Droga św. Jakuba, prowadząca aż do Santiago de Compostela w Hiszpanii, to nie tylko szlak pielgrzymkowy oznaczony charakterystyczną żółtą muszlą na granatowym tle – to także niezwykła podróż przez historię, przyrodę i dziedzictwo naszego regionu.

Ważnym przystankiem podczas sobotniego spaceru był również dawny kamieniołom „Blachówka”, w którym jeszcze w latach dziewięćdziesiątych XX wieku wydobywano dolomit. Dzisiaj po dawnej kopalni pozostał kamieniołom oraz konstrukcja młyna do kruszenia dolomitu.

Hałda popłuczkowa kopalni „Fryderyk”

Sobotni spacer był również szansą na zwiedzanie hałdy popłuczkowej dawnej kopalni „Fryderyk” w Tarnowskich Górach. To oddalone o 3 km na południe od tarnogórskiego rynku duże usypisko skały płonnej, odpadu z płuczki rud ołowiu, srebra i cynku.

Warto wspomnieć, że hałda popłuczkowa dawnej kopalni „Fryderyk”, która powstała jako odpad z płuczki rud ołowiu, srebra i cynku po 1838 roku i osiągnęła wysokość aż 17 metrów, został zamknięta w 1912 roku. Dzisiaj teren hałdy o powierzchni około 6 metrów jest doskonałym punktem widokowym, z którego możemy podziwiać piękne krajobrazy okolicznych miejscowości, m.in. Bobrownik Śląskich – Piekar Rudnych i Tarnowskich Gór.

Obszary pogórnicze i cenne przyrodniczo wpisane do UNESCO

Ciekawostką związaną z kopalnią „Fryderyk”, która powstała w 1784 roku, jest uruchomienie w niej w 1788 roku pierwszej maszyny parowej w tej części Europy. Górnicy wykorzystywali ją od końca XVIII wieku do pompowania nadmiaru wody z wyrobisk kopalni, która na obszarze miejskim zakończyła wydobycie w 1913 roku.

Dzisiaj dawna kopalnia „Fryderyk” to jedna z największych atrakcji turystycznych nie tylko w Polsce, ale również na świecie, bowiem w 2017 roku zarówno dawna kopalnia srebra „Fryderyk”, jak również 26 innych obiektów usytuowanych w Tarnowskich Górach, Bytomiu – krajobraz pogórniczy Srebrnej Góry o wysokości 347 m n.p.m, Rezerwat Przyrody „Segiet” w Bytomiu – Suchej Górze oraz pochodzący z 1834 roku neoklasyczny portal wylotu głębokiej sztolni „Fryderyk” w rejonie ujścia rzeki Dramy w Zbrosławicach, zostały wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Sobotni spacer poprowadził Tomasz Sanecki, bytomski historyk, autor bloga historycznego „Mój Historyczny Blog” oraz książek historycznych poświęconych dziejom Bytomia.

Wycieczka Miasta Gwarków (8)

10

Wycieczka Miasta Gwarków

Przed nam kolejne spacery już w lipcu

Sobotnim spacerem z Tomaszem Saneckim ruszył letni cykl spacerów tematycznych po Bytomiu. Przed nami kilkanaście tras pełnych architektonicznych pereł, historycznych ciekawostek i miejsc nieoczywistych. W sezonie letnim 2026 przewodnicy zabiorą uczestników spacerów w niezwykłą podróż, podczas której poznają historię i architekturę Sądu Rejonowego oraz więzienia, a także wyruszą szlakiem zachwycającej architektury secesyjnej, poznają historię bytomskich Piastów oraz wiele innych wyjątkowych miejsc.

Bilety na spacery tematyczne dostępne są na stronie Miasta Gwarków

Szczegółowe informacje dotyczące kolejnych spacerów dostępne są na stronie Miasta Gwarków oraz na załączonym plakacie