Bytom nie tylko stał węglem

Już w średniowiecznym Bytomiu wydobywano srebro, jednak prawdziwe bogactwo przyniosło miastu wydobycie węgla kamiennego w XIX i XX wieku. Mimo odkrycia bogatych złóż węgla kamiennego, Bytom był nie tylko miastem węgla. XIX i XX wiek to również eksploatacja rudy cynku i ołowiu, żelaza, a także dolomitu. Historię górnictwa bytomskiego, a także kopalń i zakładów górniczych zaprezentował w czwartek, 27 listopada historyk Tomasz Sanecki, który podczas spotkania autorskiego w Miejskiej Bibliotece Publicznej promował swoją najnowszą publikację „Bytomskie Zakłady Przemysłowe. Kopalnie i zakłady górnicze”.

- Po dwóch latach pracy powstała książka, która prezentuje historię kopalń i zakładów górniczych, z uwzględnieniem wydobycia już w średniowieczu srebra w naszym mieście – mówił podczas spotkania Tomasz Sanecki. – W publikacji miłośnicy postindustrialnych obiektów znajdą nie tylko garść ciekawych informacji o kopalniach i zakładach górniczych w Bytomiu, ale również archiwalne zdjęcia i rysunki, niektóre dotąd niepublikowane – dodaje Tomasz Sanecki.

Nie tylko węgiel kamienny wydobywano w Bytomiu

Historia Bytomia nierozerwalnie związana jest z górnictwem, które zwłaszcza w XIX i XX wieku miało ogromny wpływ na losy miasta. Bogate złoża rud cynku i ołowiu, ale przede wszystkim węgla kamiennego eksploatowane na terenie Bytomia przyczyniły się do rozwoju gospodarczego miasta, które w XX wieku stało się jednym z najważniejszych ośrodków przemysłowych na Górnym Śląsku. Powstające nowe kopalnie, a także zakłady okołogórnicze były także źródłem pracy dla tysięcy nowych pracowników, którzy przyjeżdżali na Śląsk w poszukiwaniu lepszego życia oraz zarobków, co z kolei wpływało na strukturę społeczną. Wokół nowych zakładów i firm powstawały także dzielnice i osiedla górnicze, ośrodki kultury oraz kluby i sekcje sportowe, ale również nowe szkoły ukierunkowane na kształcenie wykwalifikowanej kadry, na którą w dobie rozwoju przemysłowego na Śląsku było ogromne zapotrzebowanie.

Publikacja Tomasza Saneckiego przedstawia historię najważniejszych i najlepiej udokumentowanych kopalń węgla kamiennego, cynku i ołowiu, a także dolomitu na terenie Bytomia. Mimo skąpych informacji w pracy pojawiły się także wzmianki o mało znanych kopalniach, w których wydobywano węgiel kamienny, rudę cynku i ołowiu oraz rudę żelaza, jak również dolomit i limonit. W książce nie brakuje także odniesień do ciekawej historii Bytomia, rozwoju górnictwa na Górnym Śląsku zwłaszcza po włączeniu Śląska w granice Królestwa Prus oraz niezwykle cennych i mało znanych fotografii, które udało się autorowi odnaleźć w niemieckich czasopismach z okresu międzywojennego, jak również Narodowym Archiwum Cyfrowym i Śląskiej Bibliotece Publicznej. Prawdziwą perełką są jednak zdjęcia oryginalnych dokumentów i rysunków z widocznymi budynkami dawnych kopalni na terenie Bytomia oraz wycinki z polskich gazet, które relacjonowały wydarzenia w bytomskich kopalniach.

Bytom nie tylko stał węglem (2)

8

Bytom nie tylko stał węglem

Najstarsza kopalnia działała już w XVIII wieku

Podczas wtorkowego spotkania bytomski historyk Tomasz Sanecki przedstawił nie tylko historię kopalń węgla kamiennego, wśród których najstarsza działała już od końca XVIII wieku /kopalnia „Bergfreiheit” w Bobrku powstała w 1794 roku/, ale również dzieje kopalń rud cynku i ołowiu, żelaza i dolomitu.

Ciekawostką jest fakt, że w XX wieku Bytom był jednym z najważniejszych w Polsce ośrodków wydobycia nie tylko węgla kamiennego, ale również rud cynku i ołowiu. W mieście prężnie funkcjonowały aż cztery kopalnie rud cynku i ołowiu, a w XX wieku w Suchej Górze wydobywano również dolomit, w najstarszej tego typu kopalni na Górnym Śląsku.

W trakcie prelekcji Tomasz Sanecki zaprezentował także unikatowe zdjęcia dawnych kopalń w okresie międzywojennym, powojennym, a także rysunki i szkice postindustrialnych obiektów, które autor odnalazł m.in. w Archiwum Miejskim w Bytomiu i w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej.

Książka „Bytomskie Zakłady Przemysłowe. Kopalnie i zakłady górnicze”, której autorem jest Tomasz Sanecki, to już szósta publikacja bytomskiego historyka, przewodnika, twórcy i autora bloga historycznego „Mój Historyczny Blog”.

Książka dostępna jest w Internetowej Księgarni Wydawnictwa Ridero w formie papierowej i e-booka, zaś w kilkunastu księgarniach internetowych w Polsce w formie e-booka